Ο Ιρανός καταξιωμένος σκηνοθέτης Σιαμάκ Ετεμάντι, που ζει και δουλεύει στην Αθήνα εδώ και τριάντα ένα χρόνια, συζητά με τη Βένα Γεωργακοπούλου για το σοκαριστικό ντοκιμαντέρ-φαινόμενο των Ισραηλινών Γιουβάλ Άμπραχαμ και Ρέιτσελ Ζορ.
Το «ΝΑΖΑ» ξεκίνησε θριαμβευτικά από το Φεστιβάλ Βενετίας, αποσπώντας το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής. Οι δυο σκηνοθέτες, που μαζί με τους Παλαιστίνιους Μπάσελ Άντρα και Χαμντάν Μπαλάλ είχαν υπογράψει το ντοκιμαντέρ «Καμία άλλη γη» το οποίο βραβεύτηκε με το Όσκαρ ντοκιμαντέρ του 2025–, επιμένουν να στρέφουν την κάμερά τους στα αρνητικά της ίδιας της πατρίδας τους· αυτήν τη φορά στον πόλεμο στη Γάζα, τη στιγμή που ο όρος «γενοκτονία» πάει να επικρατήσει και ο Νετανιάχου κατηγορείται από το Διεθνές Δικαστήριο για εγκλήματα πολέμου και κατά της ανθρωπότητας.
Οι Άμπραχαμ και Ζορ εξασφάλισαν 24 πληροφοριοδότες από τις μυστικές υπηρεσίες και τον ισραηλινό στρατό, οι οποίοι, φυσικά με καλυμμένα ή αλλοιωμένα πρόσωπα και φωνές, ξετυλίγουν απλά και πειστικά όλα τα βήματα που οδηγούν στην ανεύρεση στόχων στη Γάζα: κτιρίων προς κατεδάφιση και μαχητών προς εξολόθρευση. Μαζί με αυτά, φυσικά, χάνονται και άμαχοι, ανάμεσά τους πολλά παιδιά. Σε αυτές τις παράπλευρες απώλειες παραπέμπει και το ισραηλινό ακρωνύμιο ΝΑΖΑ.
Στις ταράτσες του Τελ Αβίβ, ενώ οβίδες προερχόμενες από τη Γάζα διασχίζουν τον νυχτερινό ουρανό και σε απόσταση εξήντα χιλιομέτρων η σφαγή των Παλαιστινίων συνεχίζεται ανεμπόδιστα, οι 24 πληροφοριοδότες, με διαφορετικό ο καθένας επίπεδο ενοχών, ηθικών προβληματισμών αλλά και πίστης στο έργο τους, αφηγούνται στην κάμερα μια ανατριχιαστική ιστορία που ωστόσο δεν είναι άγνωστη. Έγκυρα ξένα έντυπα (ΝΥΤ, «Guardian» κ.λπ.) είχαν αποκαλύψει ότι οι ισραηλινές, προηγμένες τεχνολογικά μέθοδοι έκαναν χρήση AI.
Ο Σιαμάκ Ετεμάντι, Ιρανός γεννημένος στην Τεχεράνη που ζει στην Ελλάδα περίπου τέσσερις δεκαετίες, είναι ένας καταξιωμένος κινηματογραφιστής fiction και ντοκιμαντέρ. Στο πόντκαστ της LiFO εκφράζει τον θαυμασμό του για το θάρρος και τη δύναμη των δυο Ισραηλινών σκηνοθετών του «ΝΑΖΑ», που μέσα σε συνθήκες οργής, πένθους και πόλωσης αποφάσισαν να γυρίσουν μια ταινία, η οποία εξόργισε την ισραηλινή κυβέρνηση – «προδότες» τους αποκαλεί ο Νετανιάχου.
Συγχρόνως, και καθώς η κουβέντα ανοίγει, πηγαίνοντας από το ΝΑΖΑ και τη Γάζα στο εξίσου πολωμένο και με τεράστια προβλήματα (και αιματοχυσίες) Ιράν των μουλάδων, ο Ετεμάντι μιλά και για την προσωπική του στάση απέναντι στα ντοκιμαντέρ που θίγουν ανάλογες συγκρούσεις και θηριωδίες.
Το «ΝΑΖΑ» προβάλλεται στην «Όπερα» και στον «Δαναό» στην Αθήνα και στο «Ολύμπιον» στη Θεσσαλονίκη. Από την επόμενη εβδομάδα θα συνεχίσει με ευρύτερη διανομή.